De tenlastelegging: wat wordt u precies verweten?
Het meest cruciale onderdeel van een dagvaarding is de tenlastelegging. Dit is de formele omschrijving van het strafbare feit dat het Openbaar Ministerie u verwijt. De tenlastelegging staat altijd in juridisch taalgebruik en verwijst naar een specifiek wetsartikel, bijvoorbeeld uit het Wetboek van Strafrecht. Wanneer u een dagvaarding ontvangt, is het raadzaam om direct een gespecialiseerde advocaat bij een dagvaarding in te schakelen die de inhoud met u doorneemt.
In een dagvaarding voorbeeld strafrecht ziet de tenlastelegging er doorgaans zo uit: er staat een omschrijving van de gedraging, de datum of periode waarop die gedraging zou hebben plaatsgevonden, en de locatie. Daarna volgt de wettelijke grondslag. Het OM kan meerdere varianten of alternatieven opnemen, zodat de rechter kan kiezen welke het meest van toepassing is.
Lees de tenlastelegging aandachtig. Het gaat om uw rechtspositie. Als u denkt dat de omschrijving niet klopt met wat er werkelijk is gebeurd, is dat precies de informatie die uw strafrechtadvocaat nodig heeft om uw verdediging voor te bereiden.
De zittingsdatum en het tijdstip
Naast de tenlastelegging vermeldt de dagvaarding altijd de datum, het tijdstip en de locatie van de zitting. U moet op die datum voor de rechter verschijnen, tenzij u verstek laat gaan. Van dat laatste raden wij u sterk af: verstek kan nadelige gevolgen hebben voor de uitkomst van uw zaak.
De zitting kan plaatsvinden bij de politierechter of de meervoudige kamer, afhankelijk van de ernst van het feit. Bij lichtere vergrijpen volstaat één rechter. Bij ernstige strafbare feiten, zoals zware geweldsdelicten of omvangrijke drugszaken, oordeelt een meervoudige kamer van drie rechters.
Heeft u de zittingsdatum ontvangen en is die datum te vroeg om een advocaat te raadplegen? Neem dan direct contact op. Ons kantoor is werkzaam van Groningen tot Maastricht en streeft ernaar u op dezelfde werkdag nog te woord te staan.
De aanduiding van de rechter en het gerecht
In de dagvaarding staat ook vermeld welke rechtbank bevoegd is om uw zaak te behandelen. Dit is de rechtbank in het arrondissement waar het strafbare feit zou zijn gepleegd, of waar u staat ingeschreven. Die geografische koppeling heet de relatieve competentie.
U leest in het document dus de naam van de rechtbank, het adres van het gerechtsgebouw en de kamer of zaal. Soms staat er ook de naam van de officier van justitie die de dagvaarding heeft uitgevaardigd. Die persoon vertegenwoordigt het Openbaar Ministerie ter zitting en zal een strafeis formuleren.
Het is nuttig om te weten welke rechtbank uw zaak behandelt. Uw raadsman kent de werkwijze van die specifieke rechtbank en kan zijn aanpak daar op afstemmen.
Uw rechten als verdachte
Een strafrechtelijke dagvaarding informeert u ook over uw rechten. Dit onderdeel wordt door veel mensen overgeslagen, maar het is juist belangrijk. U heeft als verdachte in Nederland het recht op rechtsbijstand. Dat betekent dat u een advocaat mag inschakelen, zowel voor als tijdens de zitting.
Kunt u de kosten van een advocaat niet dragen? Dan heeft u mogelijk recht op gefinancierde rechtsbijstand, ook wel Pro Deo genoemd. Ons kantoor bespreekt de mogelijkheden altijd met u en legt de kosten vooraf helder uit. U komt nooit voor verrassingen te staan.
Verder heeft u als verdachte het zwijgrecht. U bent niet verplicht om uzelf te belasten. Dat recht geldt ook ter zitting. Uw strafrechtadvocaat kan u adviseren over wanneer het verstandig is om te spreken en wanneer u beter kunt zwijgen.
De bijlagen en aanvullende stukken
Naast de hierboven genoemde onderdelen kan een dagvaarding vergezeld gaan van aanvullende stukken. Denk aan een oproep voor een specifieke kamer, informatie over getuigen die het OM wil horen, of een toelichting op ontnemingsvorderingen als er sprake is van wederrechtelijk verkregen voordeel.
Niet alle stukken worden bij de dagvaarding gevoegd. Het volledige procesdossier, met daarin alle bewijsstukken, verhoorverslagen en rapporten, ontvangt u of uw advocaat later via de officier van justitie. Dat dossier is de basis voor uw verdediging.
Het is verstandig om niets weg te gooien en alle documenten die u ontvangt te bewaren. Geef ze ook meteen door aan uw raadsman. Elk detail kan relevant zijn.
Wat u na ontvangst het beste kunt doen
Het ontvangen van een dagvaarding wekt vaak spanning op. Toch is het belangrijk om snel en gericht te handelen. Lees het document door, noteer de zittingsdatum en zoek zo snel mogelijk contact met een strafrechtadvocaat. Hoe eerder u begint met de voorbereiding, hoe meer ruimte er is om het maximaal haalbare resultaat voor u te bereiken.
Bij Uw Strafrechtadvocaat staan wij u bij in het hele land, van Groningen tot Maastricht. Wij kijken met u naar de tenlastelegging, beoordelen de bewijspositie en bereiden u voor op de zitting. Het eerste gesprek is altijd gratis en vrijblijvend. Bel ons op de dag dat u de dagvaarding ontvangt: wij bellen u dezelfde dag nog terug.
Veelgestelde vragen over de inhoud van een dagvaarding
Moet ik altijd verschijnen op de zittingsdatum die in de dagvaarding staat?
In de meeste gevallen wel. Als u niet verschijnt, kan de rechter verstek verlenen en een uitspraak doen zonder dat u aanwezig bent. Dat is vrijwel nooit in uw voordeel. Kunt u de zittingsdatum echt niet bijwonen, dan kan uw advocaat een verzoek tot aanhouding indienen. Doe dit altijd via een strafrechtadvocaat en nooit op eigen houtje.
Wat is het verschil tussen de tenlastelegging en het vonnis?
De tenlastelegging is wat het Openbaar Ministerie u verwijt en staat in de dagvaarding. Het vonnis is de uitspraak van de rechter na afloop van de zitting. De rechter oordeelt of de tenlastelegging bewezen is en welke straf daar eventueel op volgt. Een ervaren raadsman bereidt u voor op beide: hij analyseert de tenlastelegging en werkt aan een verdediging die gericht is op de best mogelijke uitkomst.
Kan ik een dagvaarding aanvechten of laten wijzigen?
In beperkte gevallen wel. Een tenlastelegging kan door de rechter worden gewijzigd op vordering van de officier van justitie, maar ook de verdediging kan bezwaren indienen als de dagvaarding niet aan de wettelijke eisen voldoet, bijvoorbeeld als de omschrijving te vaag is. Dit heet een beroep op de nietigheid van de dagvaarding. Of dit kansrijk is in uw situatie, beoordeelt uw strafrechtadvocaat op basis van het concrete dossier.