Voorlopige hechtenis is de fase waarin u op bevel van een rechter in een Huis van Bewaring verblijft in afwachting van uw rechtszaak.
- Deze hechtenis is gebonden aan strikte termijnen, beginnend met een bewaring van maximaal 14 dagen, gevolgd door mogelijke verlengingen.
- Een rechter toetst altijd of er voldoende ernstige bezwaren en wettelijke gronden (zoals vluchtgevaar) aanwezig zijn om u vast te houden.
Wat is voorlopige hechtenis precies?
Voorlopige hechtenis is de wettelijke fase waarin een verdachte, in afwachting van de inhoudelijke strafzaak, van zijn vrijheid wordt beroofd en wordt vastgehouden in een penitentiaire inrichting.
Deze maatregel volgt na de initiële aanhouding en de inverzekeringstelling op het politiebureau. Het is een zwaar dwangmiddel dat uitsluitend mag worden toegepast bij misdrijven waarop een gevangenisstraf van vier jaar of meer staat, zoals oplichting, zware mishandeling of drugshandel. De beslissing ligt altijd bij een onafhankelijke rechter, niet bij de politie of de officier van justitie.
Expert tip van Uw strafrechtadvocaat: Bij Uw strafrechtadvocaat controleren wij direct of het Openbaar Ministerie de strikte wettelijke termijnen naleeft. Een kleine procedurefout kan soms leiden tot uw onmiddellijke invrijheidstelling.
Fases van de voorlopige hechtenis
De voorlopige hechtenis is opgedeeld in drie opeenvolgende wettelijke termijnen: de bewaring, de gevangenhouding en de eventuele verlenging via pro-forma zittingen, met een initiële maximumduur van 104 dagen.
Het Nederlandse strafrecht hanteert deze opdeling om te voorkomen dat verdachten eindeloos zonder rechterlijke toetsing vastzitten in het Huis van Bewaring. Elke overgang naar een nieuwe fase vereist een nieuwe zitting waarbij de noodzaak van de detentie opnieuw wordt beoordeeld.
De opbouw van deze termijnen is als volgt:
- Inbewaringstelling (IBS): De rechter-commissaris kan u voor maximaal 14 dagen in bewaring stellen.
- Gevangenhouding: De raadkamer van de rechtbank kan deze termijn verlengen met maximaal 90 dagen (vaak in stappen van 30 of 60 dagen).
- Pro-forma zitting: Na 104 dagen moet uw zaak op een openbare zitting worden behandeld. Als het strafrechtelijk onderzoek nog niet klaar is, kan de rechtbank de hechtenis hier telkens met maximaal 3 maanden verlengen.
Expert tip van Uw strafrechtadvocaat: Bij Uw strafrechtadvocaat bereiden we elke zitting minutieus voor om de noodzaak van verdere detentie aan te vechten en alternatieven aan te dragen.
Wanneer besluit rechter tot hechtenis?
Een rechter mag voorlopige hechtenis uitsluitend bevelen als er sprake is van ‘ernstige bezwaren’ (een zeer sterke verdenking) gecombineerd met minimaal één specifieke wettelijke grond.
Dit is vastgelegd in artikel 67a van het Wetboek van Strafvordering. Zelfs als het bewijs overweldigend is, mag u niet vastgehouden worden als een wettelijke grond ontbreekt. De meest voorkomende gronden zijn vluchtgevaar (de kans dat u naar het buitenland vertrekt), herhalingsgevaar (de kans op nieuwe strafbare feiten) of onderzoeksbelang (de kans dat u getuigen beïnvloedt of bewijs vernietigt).
Bij zeer ernstige misdrijven kan ook een geschokte rechtsorde een grond zijn.
Expert tip van Uw strafrechtadvocaat: Bij Uw strafrechtadvocaat verzamelen we actief tegenbewijs, zoals een vast arbeidscontract of een stabiele woonsituatie, om vlucht- of herhalingsgevaar te weerleggen.
Hoe voorlopige hechtenis laten schorsen?
U kunt de voorlopige hechtenis laten schorsen door via uw advocaat een schorsingsverzoek in te dienen, waarbij u vraagt om onder strikte voorwaarden thuis uw rechtszaak af te wachten.
Een rechter weegt hierbij uw persoonlijke belangen (zoals de zorg voor kinderen, behoud van werk of medische problemen) af tegen het strafvorderlijk belang van justitie. Als de rechter akkoord gaat, worden er altijd voorwaarden gesteld om de risico’s in te perken. Dit kan een meldplicht bij de reclassering zijn, een locatieverbod, of het dragen van een elektronische enkelband.
Expert tip van Uw strafrechtadvocaat: Bij Uw strafrechtadvocaat adviseren we om al in een vroeg stadium een concreet en haalbaar plan met schorsingsvoorwaarden op te stellen, wat de kans op toewijzing door de rechter aanzienlijk vergroot.
Een periode in voorarrest is emotioneel zwaar en juridisch complex. Het is essentieel dat uw dossier vanaf dag één kritisch wordt getoetst. Bij Uw strafrechtadvocaat staan onze gespecialiseerde advocaten klaar om uw rechten te verdedigen, termijnen te bewaken en waar mogelijk direct uw vrijlating of schorsing te realiseren.
Veelgestelde vragen over voorlopige hechtenis
Schadevergoeding bij onterechte voorlopige hechtenis?
Ja. Als u uiteindelijk wordt vrijgesproken of de zaak wordt geseponeerd, kunt u via uw advocaat een verzoek indienen voor schadevergoeding voor de dagen die u onterecht in het Huis van Bewaring heeft doorgebracht.
Bezoek ontvangen tijdens de voorlopige hechtenis?
Ja, u heeft recht op bezoek in de penitentiaire inrichting. Als u echter in alle beperkingen zit, mag u uitsluitend contact hebben met uw advocaat en is regulier bezoek, bellen of post tijdelijk verboden.
Telt voorlopige hechtenis mee voor uiteindelijke straf?
Ja. De dagen die u in voorlopige hechtenis heeft doorgebracht, worden door de rechter (het voorarrest) altijd volledig afgetrokken van een eventuele uiteindelijke onvoorwaardelijke gevangenisstraf.
