Wat is een dagvaarding?
Een dagvaarding is een officiële oproep voor een strafzitting. U ontvangt deze wanneer het Openbaar Ministerie, het OM, besluit uw zaak aan de strafrechter voor te leggen. De dagvaarding vermeldt onder meer de datum en plaats van de zitting en de feiten waarvan u wordt verdacht. Als u een dagvaarding heeft ontvangen, is het verstandig om tijdig juridische hulp in te schakelen.
Met de dagvaarding wordt de strafzaak bij de rechter aangebracht. Tijdens de behandeling krijgt u de gelegenheid om op de beschuldiging te reageren en verweer te voeren. De rechter beoordeelt vervolgens of het ten laste gelegde feit wettig en overtuigend bewezen kan worden en, als dat zo is, welke straf of maatregel passend is.
Als verdachte heeft u verschillende rechten. U heeft onder meer recht op rechtsbijstand, het recht om bewijs en verklaringen te betwisten en in beginsel het recht om te zwijgen.
Het ontvangen van een dagvaarding kan grote gevolgen hebben. Wacht daarom niet tot vlak voor de zittingsdatum met het voorbereiden van uw verdediging.
Wat is een strafbeschikking?
Een strafbeschikking is een manier waarop het Openbaar Ministerie bepaalde strafzaken zelf kan afdoen, zonder dat vooraf een rechter over de zaak oordeelt. Het OM stelt daarbij vast dat een strafbaar feit is gepleegd en kan binnen de wettelijke grenzen een straf, maatregel of aanwijzing opleggen.
Een strafbeschikking kan bijvoorbeeld een geldboete, een taakstraf of een ontzegging van de rijbevoegdheid bevatten. Welke sanctie mogelijk is, hangt af van het strafbare feit en de wettelijke voorwaarden.
Een strafbeschikking is juridisch geen veroordeling door een strafrechter. De zaak kan wel worden geregistreerd in de Justitiële Documentatie. Zo’n registratie kan onder omstandigheden worden betrokken bij de beoordeling van een aanvraag voor een Verklaring Omtrent het Gedrag, een VOG. Niet iedere strafbeschikking leidt automatisch tot problemen bij een VOG-aanvraag.
De belangrijkste verschillen tussen een dagvaarding en een strafbeschikking
Het belangrijkste verschil is wie in eerste instantie over de strafzaak beslist. Bij een dagvaarding wordt de zaak aan de strafrechter voorgelegd. Bij een strafbeschikking handelt het OM de zaak eerst zelf af.
Ook de manier waarop u tegen de beslissing opkomt verschilt. Tegen een strafbeschikking kunt u verzet instellen. Doet u dat niet tijdig, dan kan de strafbeschikking onherroepelijk worden en ten uitvoer worden gelegd.
Een strafbeschikking wordt vaak gebruikt voor zaken die zich volgens het OM lenen voor buitengerechtelijke afdoening. Voor andere of ernstigere strafzaken kan het OM besluiten de verdachte rechtstreeks te dagvaarden. Welke afdoeningsvorm wordt gekozen, hangt af van het strafbare feit en de omstandigheden van de zaak.
Wat kunt u doen als u een strafbeschikking ontvangt?
Bent u het niet eens met een strafbeschikking, dan kunt u verzet instellen. De hoofdregel is dat dit binnen veertien dagen moet nadat de strafbeschikking in persoon aan u is uitgereikt of nadat zich een omstandigheid heeft voorgedaan waaruit blijkt dat u met de strafbeschikking bekend bent.
Voor bepaalde overtredingen waarbij uitsluitend een geldboete van maximaal € 340 is opgelegd, geldt onder wettelijke voorwaarden een ruimere termijn van maximaal zes weken na toezending. Welke termijn voor u geldt, moet daarom aan de hand van de concrete strafbeschikking worden beoordeeld.
Na het instellen van verzet beoordeelt het Openbaar Ministerie de zaak opnieuw. Het OM kan de strafbeschikking intrekken of wijzigen. Als het OM bij de vervolging blijft, kan de zaak aan de strafrechter worden voorgelegd.
Verzet kan bijvoorbeeld relevant zijn als u het niet eens bent met de feitelijke beschuldiging, het bewijs, de juridische kwalificatie of de opgelegde sanctie. Een strafrechtadvocaat kan beoordelen welke argumenten in uw zaak van belang zijn.
Wilt u meer weten over de procedure? Lees dan ook ons artikel over het aanvechten van een strafbeschikking.
Wat kunt u doen als u een dagvaarding ontvangt?
Een dagvaarding betekent dat uw strafzaak op een bepaalde datum door de rechter wordt behandeld. Het betekent niet automatisch dat u in iedere zaak persoonlijk verplicht bent om op de zitting te verschijnen. De rechter kan uw persoonlijke verschijning wel bevelen. Verschijnt u niet en wordt u ook niet rechtsgeldig verdedigd door een gemachtigde advocaat, dan kan de zaak onder voorwaarden bij verstek worden behandeld.
Het is verstandig om niet tot kort voor de zitting te wachten met het inschakelen van een strafrechtadvocaat. Uw advocaat kan het dossier bestuderen, het bewijs beoordelen en met u bespreken welke verweren of onderzoekswensen relevant zijn.
Bij Uw Strafrechtadvocaat werken advocaten die verdachten bijstaan in strafzaken door het hele land, van Groningen tot Maastricht. Kosten worden vooraf besproken, zodat u weet waar u aan toe bent.
Wat als u twijfelt over het document dat u heeft ontvangen?
Het verschil tussen een strafbeschikking en een dagvaarding is niet voor iedereen direct duidelijk. Beide documenten kunnen afkomstig zijn uit de strafrechtelijke procedure, maar hebben een andere functie.
Een dagvaarding bevat onder meer een zittingsdatum, het gerecht waar de zaak wordt behandeld en de tenlastelegging. Een strafbeschikking bevat de beslissing van het OM, de opgelegde sanctie en informatie over de mogelijkheid om verzet in te stellen.
Twijfelt u welk document u heeft ontvangen, laat het dan tijdig controleren. Vooral bij een strafbeschikking is dit belangrijk omdat voor het instellen van verzet een wettelijke termijn geldt.
Een eerste gesprek bij Uw Strafrechtadvocaat is gratis en vrijblijvend. Tijdens dat gesprek kan worden besproken wat het document betekent en welke vervolgstappen mogelijk zijn.
Zelf betalen of via gefinancierde rechtsbijstand?
Of u in aanmerking komt voor gefinancierde rechtsbijstand hangt onder meer af van uw inkomen, vermogen en het soort zaak. Ook kunnen andere voorwaarden gelden. Een advocaat kan beoordelen of in uw situatie een toevoeging kan worden aangevraagd.
Bij Uw Strafrechtadvocaat bespreken wij de kosten aan het begin van de zaak. Als gefinancierde rechtsbijstand mogelijk is, kunnen wij met u bespreken welke voorwaarden en eventuele eigen bijdrage gelden.
Heeft u een dagvaarding of strafbeschikking ontvangen, wacht dan niet onnodig lang met juridisch advies. Zeker bij een strafbeschikking kan een korte wettelijke termijn voor verzet gelden.
Veelgestelde vragen over het verschil tussen een dagvaarding en een strafbeschikking
Kan ik een strafbeschikking negeren?
Dat is niet verstandig. Bent u het niet eens met de strafbeschikking, dan moet u binnen de toepasselijke termijn verzet instellen. Doet u niets en wordt de strafbeschikking onherroepelijk, dan kan de opgelegde sanctie worden uitgevoerd. Een strafbeschikking kan daarnaast worden geregistreerd in de Justitiële Documentatie en onder omstandigheden een rol spelen bij een VOG-aanvraag. Of verzet verstandig is, hangt af van de inhoud van uw zaak.
Moet ik altijd naar de rechter bij een dagvaarding?
Nee, persoonlijke aanwezigheid is niet in iedere strafzaak verplicht. De rechter kan uw verschijning wel bevelen. Verschijnt u niet en is geen advocaat gemachtigd om namens u de verdediging te voeren, dan kan de rechter de zaak onder voorwaarden bij verstek behandelen. Bespreek daarom vooraf met uw advocaat of uw persoonlijke aanwezigheid nodig of verstandig is.
Wat gebeurt er als ik verzet aanteken tegen een strafbeschikking?
Na het instellen van verzet beoordeelt het Openbaar Ministerie de zaak opnieuw. Het OM kan besluiten de strafbeschikking in te trekken of te wijzigen. Blijft het OM bij de vervolging, dan kan de zaak aan de strafrechter worden voorgelegd. De rechter behandelt de strafzaak vervolgens en beoordeelt zelfstandig of het feit bewezen kan worden en welke beslissing daarop moet volgen.